وضعیت خودروسازی در دوره پهلوی و جمهوری اسلامی ایران

صنعت خودروسازی ایران پس از صنعت نفت، بزرگ‌ترین صنعت در ایران است.هم‌اکنون ایران با ساخت ۱٬۳۹۵٬۴۲۱ دستگاه خودرو و ۳۵٬۹۰۱ دستگاه خودرو تجاری  (در سال ۲۰۰۹) ۱۸مین خودروساز جهان و بزرگ‌ترین خودروساز خاورمیانه است. در سال ۲۰۰۹ ایران از لحاظ سرعت رشد صنعت خودرو مقام پنجم جهان را پس از چین،تایوان و هند کسب کرد. اما در چند سال گذشته انتقادات فراوانی به کیفیت و قیمت خودروهای ایرانی وارد شده‌است.

دوران پهلوی:

مونتاژ خودرو در داخل به‌جای واردات آن، شرکت‌های متعددی در کشور، با هدف مونتاژ خودروهای خارجی، تشکیل شدند. کارخانه «خاور» (ایران خودرو دیزل فعلی)، که کامیون‌های شرکت بنز را تولید می‌کرد به‌عنوان اولین تولید‌کننده کامیون در سال ۱۳۳۸ تاسیس شد. همچنین شرکت «پارس خودرو» در سال ۱۳۳۵ هجری شمسی با نام شرکت بازرگانی «جیپ ایران» در حومه تهران قدیم (کیلومتر ۹ جاده مخصوص کرج) راه‌اندازی شد. شرکت‌های «ایران ناسیونال» (ایران خودرو) در سال ۱۳۴۱، «زامیاد» ۱۳۴۲، «لیلاند موتور ایران» (شهاب خودرو) ۱۳۴۲، «ایران کاوه» در سال ۱۳۴۴، «سیتروئن ایران» (سایپا) ۱۳۴۵ و مزدا ۱۳۴۹ نیز در همین دوران تاسیس شدند.با وجود تاسیس این شرکت‌ها و کارخانه‌ها، نقش آنها اغلب مونتاژ خودرو بود و در بهترین شرایط نیز تنها حدود ۳۰ درصد قطعات این خودروها در داخل کشور ساخته و مابقی قطعات برای مونتاژ در کارخانه‌های ایران، وارد می‌شدند. همچنین تیراژ تولید این کارخانه‌ها بسیار پایین بود و اغلب این خودروها در داخل کشور مورد استفاده قرار می‌گرفت. از سال ۱۳۵۳ و با افزایش چشمگیر درآمدهای ارزی، واردات خودرو سواری نیز افزایش یافت و در نتیجه کارخانه‌های خودروسازی با مشکل افزایش رقبای خارجی مواجه شدند. از میان چنین واحد‌هایی به‌طور مصداقی در بخش صنعت می‌توان به بررسی صنعت خودرو پرداخت.

دوران جمهوری اسلامی ایران:

با وقوع انقلاب اسلامی به یکباره تولید پیکان به نصف رسید. از آن به بعد روند تولید این خودرو به صورت سینوسی ادامه پیدا کرد اما به ناگاه با تشدید شرایط جنگی در ایران و تخصیص منابع موجود به جنگ، پیکان بدترین شرایط را تجربه کرد. در سال ۶۹ تنها ۳۰۰۰ دستگاه از آن در ایران تولید شد. در همین سال هم یکی از پرطرفدارترین خودروهای ساخته شده در ایران یعنی پژو405 متولد شد. علاوه بر این دو در همان زمان رنو ۵، پاترول چهاردر و پاژن هم از وضعیت مناسبی برخوردار بودند. به هر حال یکه‌تاز بازار خودرو آن زمان ایران، پیکان بود.

با پایان جنگ و آغاز به کار دولت سازندگی، پیکان جانی دوباره گرفت. روند تولید آن هر سال به صورت صعودی افزایش می‌یافت. در سال ۷۳ که خودروی پراید در ایران با تیراژ حدود ۱۵۰۰ دستگاه تولید شد حدود ۲۴ هزار دستگاه پیکان ایران به بازار عرضه شد. سال بعد به واسطه استقبال بالایی که از خودروی کره‌ای پراید شد در سال ۷۵ و همزمان با حضور یک خودروساز کره‌ای دیگر در ایران یعنی دوو حدود ۲۳ هزار دستگاه پراید در ایران تولید شد در همان زمان پیکان همچنان با تولید ۷۷ هزار دستگاه در سال به رکورد پیش از انقلاب خود نزدیک می‌شد. بالاخره این رکورد پس از ۲۲ سال و با رسیدن به تیراژ ۱۱۰ هزار دستگاه پیکان در سال ۷۹ شکسته شد. در همین زمان مسئولان وزارت صنایع درصدد بودند تا خودرویی هم قیمت پیکان تولید کنند. این پروژه با ۴۰۰ میلیارد تومان سرمایه‌گذاری در سال ۷۹ با تولید ۲۶ دستگاه سمند به سرانجام رسید اما نکته این بود که مسئولان ایران خودرو نتوانستند هزینه‌ها را درست مدیریت کنند و قیمت تمام شده آن بسیار بالاتر از حد انتظار بود. از سوی دیگر این خودرو در اولین سال‌های ساختش عیوب فراوانی داشت که بعدها منوچهر منطقی ضمن دادن وعده ساخت مدل بهینه آن در مهرماه ۸۵ وجود بخشی از این عیوب را تأیید کرد «طراحی بدنه خودرو سمند با استفاده از مهندسی معکوس انجام شد و به همین دلیل، برخی اشکالات در طراحی آن وجود داشت. اما مدل بهینه شده سمند که ۱۷ مورد اشکال اساسی و ۴۷ مورد اشکال جزئی آن برطرف شده در حال تولید است». در سال ۷۹ حدود ۱۵ هزار پژو ۴۰۵، ۱۱ هزار سمند، ۶۷ هزار پراید، شش هزار دوو، چهار هزار ماتیز و پانصد مزدا تولید شد. سال پس از آن هم دومین محصول پژو یعنی ۲۰۶ به بازار کشورمان آمد. به واقع سال ۷۹ و سال پس از آن آغاز شکوفایی صنعت خودروی ایران و پرحاشیه وپرخبر شدن آن بود.

        

 

بررسی شرکت های خودروسازی ایران:

1.ایران خودرودیزل(خاور):

شرکت ایران خودرو دیزل تولیدکننده وسایل نقلیه تجاری و سنگین (کامیون، اتوبوس، مینی‌بوس و ون) با مجوز در بازار ایران و در بازار چند کشور دیگر با توافق‌نامه‌های سیاسی در خاورمیانه، CIS و آفریقا تحت‌لیسانس دایلمر مگ (آلمان) است. شرکت ایران خودرو دیزل تقریباً ۸۰٪ اتوبوس و حدود ۷۰٪ سهم بازار محلی ایران را در اختیار دارد.شرکت ایران خودرو دیزل در ابتدا با نام گروه صنعتی خاور در اوایل سال ۱۳۴۳ه‍.ش تأسیس شد. این شرکت تولید خود را با مونتاژ یک کامیون در روز آغاز کرد اما پس از مدت کوتاهی به دلیل افزایش تقاضا برای وسایل نقلیه تجاری، خطوط تولید و مونتاژ را توسعه داد.

                                                                                                                                                                                                         

2.پارس خودرو(جیپ ایران):

پارس خودرو، شرکت خودروسازی ایرانی است، که هم‌اکنون در زمینه مونتاژ و فروش چند مدل خودرو از شرکت‌های خودروسازی نیسان،رنو،سایپا فعالیت می‌کند.شرکت پارس خودرو در سال ۱۳۳۵ به عنوان یک شرکت تولیدی و بازرگانی در زمینه خودروهای جیپ فعالیت خود را آغاز و از آن دوران تاکنون اقدام به تولید و مونتاژ انواع خودروهای سواری و دو دیفرانسیل در ایران نموده‌است.شرکت سایپا با در اختیار داشتن ۴۱٫۵۴٪ درصد از سهام پارس خودرو، بزرگترین سهام دار آن به‌شمار می‌آید. بخشی از سهام پارس خودرو نیز در بازار  بورس اوراق بهادر معامله می‌شود.

3.ایران خودرو(ایران ناسیونال):

یک شرکت خودروسازی ایرانی است که دفتر مرکزی آن در تهران قرار دارد. این شرکت نخست ایران ناسیونال نام داشت و نخستین گروه تولیدات آن، گونه‌ای اتوبوس بود.

در سال ۱۳۴۵، با قراردادی با شرکت روتس انگلستان، ایران ناسیونال برنامه‌ریزی تولید پیکان را انجام داد و از ۲۴ اردیبهشت ۱۳۴۶ کارخانهٔ ویژهٔ آن گشایش یافت و ساخت انبوه آن کلید خورد. از سال ۱۳۴۶ تا ۱۳۵۷ پیکان در مدل‌های کار، لوکس، جوانان، استیشن و وانت ساخته شد. انواع کامیون، اتوبوس، مینی بوس و امبولانس نیز در این سال‌ها با همکاری دایلمر بنزدر این شرکت تولید می‌شد. در سال ۱۳۵۲، شرکت هدف‌گذاری کرد که به خودکفایی برسد و محصولاتی تمام ایرانی به فروش برساند. در این راستا، چندین کارخانه و شرکت تامین‌کننده در سراسر ایران تأسیس شد. 

در دههٔ ۱۳۶۰، این شرکت با توجه به آشفتگی اقتصادی ایران، تا نزدیکی تعطیلی کامل پیش رفت که با اعلام آمادگی پژو برای همکاری، ایران خودرو دچار تحولی بزرگ شد. پژو به شریک ایران خودرو در ایران تبدیل شد و محصولات این شرکت را در شمار بسیار بالا در ایران به فروش رساند. پژو ۴۰۵، ۲۰۶، ۲۰۷ و پارس توانستند بخش بزرگی از بازار ایران را در اختیار بگیرند که سود قابل‌توجهی برای شرکت فرانسوی داشت. ایران خودرو با رنو، دیگر شرکت خودروسازی فرانسوی نیز همکاری کرد و ال۹۰، از محصولات ارزان‌قیمت این شرکت را به شکلی موفق در بازار ایران به فروش رساند.

 

 

معرفی گردان تک نفره

معرفی گردان تک نفره

Arian Eskandari Arian Eskandari 12 فروردین 1402 · Arian Eskandari ·

عبدالرسول زرین (۱۳۲۰ – ۱۱ اسفند ۱۳۶۲) تک تیرانداز ایرانی جنگ ایران و عراق بود.

به گفته همرزمانش در ۷۰۰ شلیک آن فرماندهان و نیروهای تأثیرگذار عراق کشته شده‌اند.به گفته سید احمد موسوی تعداد کسانی که کشته بوده بیش از ۲۰۰۰ نفر بوده‌است.

زندگینامه:

عبدالرسول زرین در پنجم مرداد ۱۳۲۰ سال در روستای حومه گچساران به دنیا آمد. در ۴ سالگی پدر و در ۶ سالگی مادرش را از دست داد و تحت سرپرستی دایی‌اش قرار گرفت. در نوجوانی توانست خویشاوندان پدری خود را در اصفهان پیدا کند و برای کار و زندگی، در کنار آنان مستقر شود. عبدالرسول سرانجام با کار کردن توانست مغازه لباس‌فروشی در حوالی «مسجد بابا علی عسگر» اصفهان تهیه کرده و خانواده تشکیل بدهد.

زرین در ۲۰ سالگی در اصفهان تشکیل خانواده داد و صاحب ۷ فرزند شد. منزل و مغازه‌ای را در حوالی مسجد باباعلی عسگر اصفهان تهیه کرد. شغلش در آن مقطع لباس فروشی بود.

سوابق و فعالیت های سیاسی:

با شروع اعتراضات و تظاهرات علیه شاه، او نیز با مردم همگام شد و در تظاهرات ضد طاغوت شرکت می کرد و یکی از مبارزان قبل از انقلاب علیه حکومت پهلوی بود . او با تشکیل سپاه پاسداران به عضویت سپاه درآمد.

سلاح شهید زرین:

تک تير انداز سرشناس، بارها آتش دشمن را در ارتفاعات صعب العبور ، فقط با یکبار فشار دادن ماشه اسحله اش یعنی تفنگ “مگ” خاموش کرده است .

نحوه شهادت شهید عبدالرسول زرین:

شهید زرین به گردان تک نفره زرين معروف بود، او بعد از بارها مجروحیت و به یادگار گذاشتن ۷ فرزند با عشق به امام حسین (ع) در عملیات خیبر به شهادت رسید.عراقی ها هنگام شهادت ایشان فریاد زدند"صیاد خمینی را کشتیم"

شهید زرین در فیلم تلوزیونی:

علی غفاری کارگردان فیلم سینمایی تک تیرانداز : ما در فیلم تک تیرانداز تلاش کردیم نوع جهان‌بینی شهید نسبت به جنگ و مبارزه را که با تمام تک تیراندازان جهان متفاوت است را به تصویر بکشیم. تصمیم نداشتیم این فیلم زندگینامه این شهید باشد. این فیلم برشی هر چند کوتاه از دوران حضور شهید زرین در جبهه‌های نبرد بوده است.

مقایسه علم و اموزش در دوره پهلوی و جمهوری اسلامی ایران

وضعیت آموزش در دوره پهلوی:

در ایران اصولاً به تعلیمات ابتدایی توجه خیلی زیادی نشده بود (در سال‌های دهه‌ 40)، شمار بی‌سواد در کشور خیلی زیاد بود ولی با همه تلاشی که در همان دهه 40 برای تعلیمات ابتدایی شد، تعلیمات فنی هنوز عقب افتاده بود. به عنوان نمونه، در اواخر دهه 50، ما در ایران سالی 90 هزار کارآموز فنی داشتیم در ترکیه 900هزار داشتند. یعنی ده برابر و در کشورهای پیشرفته که اصلا قابل مقایسه نبود.

محمدرضا پهلوی هم در توصیف وضعیت آموزش در آن دوران اعتراف می‌کند: «در سال 1342، بین 16 تا 24 درصد کودکان، در ولایات به مدرسه می‌رفتند و بقیه بی‌سواد می‌ماندند. در‌حالی که، در شهرها 74 درصد کودکان به مدرسه می‌رفتند. قانون تعلیمات اجباری در 1322 به تصویب رسید اما به علت فقدان وسایل اجرایی به صورت کاغذپاره‌ای بر جای مانده بود. در مقیاس ملی 85 درصد مردم بی‌سواد بودند.»

مدارس در روستاها از کمترین امکانات مانند میز و نیمکت و تخته سیاه برای تحصیل بی بهره بودند.این درحالی بود که در تهران و شهر های بزرگ مدارس به دودسته مدرسه ثروتمندان و فقیران تقسیم می شد.مدارس فقرا همانند مدارس روستا بود و از امکانات نامناسبی بهره مند بودند.اما مدارس ثروتمندان از بهترین امکانات رفاهی و حتی به تغذیه دانش آموزان توجه می کردند.

وضعیت آموزش در جمهوری اسلامی ایران:

در عرصه ی دیگری که در آنها جمهوری اسلامی دستاوردهای قابل ملاحظه ای داشته است، آموزش و بهداشت عمومی است. در نواحی روستایی و فقر زده، دستاوردها چشمگیر بود و به ویژه بر زندگی زنان و کودکان تأثیر گذاشته است . در عرصه ی آموزش ، مدارس از بودجه ی دولتی یارانه دریافت می کردند. از جمله در ساخت و ساز مدارس در روستاها و نواحی فقیر نشین . در دسترس بودن مدارس باعث شد که حضور دختران آسان تر شود... در نظام جدید نه تنها سواد آموزی در میان دختران و پسران به همگانی شدن نزدیک شد بلکه درصد دختران در میان پذیرفته شدگان به دانشگاه ها نیز پیوسته افزایش یافت . تا اینکه در سال 1382 به حدود 66 درصد رسید... امروزه تقریباً راه همه ی رشته های دانشگاهی به روی زنان باز است . تقریباً هر روستا یک مدرسه دارد. نرخ باسوادی زنان از 36 درصد در سال 1355 به 72 درصد در سال 1375 رسید. سطحی که با ترکیه قابل مقایسه و بیش از دوبرابر پاکستان است و هنوز در حال افزایش است .

جمهوری اسلامی ایران، ظرف بیست سال به اندازه ی دوبرابر و نیم از رژیم سلطنتی پهلوی و همه ی رژیم های پیش از آن فقط برای زنان ایران، شرایط تحصیل ایجاد کرد. این در حالی است که برای خارج کردن زنان از چرخه ی فعال و مؤثر اقتصادی و اجتماعی ایران و تبدیل آنها به عروسک های مد و عناصر بی خاصیت فرهنگی شبیه دوران رژیم پهلوی، انواع و اقسام فشارهای تبلیغاتی، به جمهوری اسلامی وارد شد.

جمهوری اسلامی ایران بنا بر عدالت،برای تمامی دانش آموزان ایران زمین،شرایط تحصیل یکسانی را فراهم کرده است.امروزه دور افتاده ترین روستاها از 

امکانات مناسبی جهت اموزش بهره مند است.درقانون جمهوری اسلامی،همه افراد باید تحصیل کنند و مدرک دیپلم را دریافت کنند و اگر قصد ادامه تحصیل داشته باشند،می توانند وارد دانشگاه شوند و در درجات بالاتر مدرک دریافت کنند.